Het venijn zit in de staart….

Normaal gesproken is dat geen goed nieuws. In het geval van mijn schoonvader zat het venijn niet in de Alvleesklierstaart…. Dat had goed nieuws kunnen zijn, dan had hij mogelijk een kleine kans gehad. Echter, hij overleed eind mei 2024 aan de gevolgen van alvleesklierkanker. In 2023 begon een jaar waarin mijn schoonvader wat meer ‘kraakjes en piepjes’ kreeg. Hij had een bepaalde onhandigheid naast zijn handigheid waardoor hij met enige regelmaat wat gekke blessures kon hebben. Zijn enorme dosis humor en zelfspot was altijd de pleister en de zalf in die situaties. Het haalde de zwaarte eruit.

In juni besloot hij iets te enthousiast te gaan touwtje springen met zijn kleinkind. Dat enthousiasme mondde uit in een onhandig ongeluk. En al hinkelend terug de woning in, je raad het misschien al, ging het nog een keer fout. Eenmaal bij de eerste hulp bleek hij aan het ene been een afgescheurde achillespees te hebben en het andere been een ingescheurde achillespees te hebben. Hoe krijg je het voor elkaar. De verpleging heeft een hoop lol beleefd met hem en mijn schoonvader maakte er maar het beste van. Toch is zijn gezondheid achteruit gegaan vanaf dat moment. Ook zijn zicht deed gekke dingen, alsof hij diepte en hoogte niet meer kon zien.

Dan komt er een kantelpunt in het najaar van 2023. Mijn schoonvader zakt op de grond in de keuken na een heftige buikpijn en gaat ook out. Dit is de start van de eerste onderzoeken. Echo’s, bloed, scan en uitslagen. Eind september komt de eerste uitslag, het is niet goed, het lijkt op alvleesklierkanker en de uitslag moet door een scan bevestigd gaan worden. En dat wordt het.

Mijn schoonvader heeft een lang huwelijk met zijn grote liefde waaruit 3 kinderen zijn voortgekomen en inmiddels zijn er 6 kleinkinderen. Vanaf het moment dat bekend werd dat er iets aan de hand was, liep de spanning op en je merkt dat iedereen er op zijn eigen manier ermee omging. Mijn partner was gespannen en maakte zich grote zorgen. Er was verdriet over wat er mogelijk zou komen, want dat er iets niet in orde was, dat voelde hij al aan. Zodra de zware donkere boodschap kwam, begon voor hem de rouw. Hoe gek het ook klinkt. Ik kon alleen maar steunen, vasthouden, er zijn. En zoals wij zijn en doen; veel praten. Praten over de emoties, over wat het doet, de vragen die er zijn. Ook over schuldgevoel, want wij wonen niet dichtbij mijn schoonouders. Zijn broer en zus wel, zij zijn geregeld de taxi want mijn schoonvader mocht niet meer autorijden vanwege zijn ogen, waar Glaucoom in zat. De behandeling daarvoor was langer dan wat hij aanvankelijk als levensduur kreeg dus zinloos. Mijn schoonmoeder had geen rijbewijs dus veel lieve mensen bleken klaar te staan voor ze. De emoties in het gezin werd een soort achtbaan, waarbij iedereen in een ander karretje zat en soms leken die karretjes ook niet op hetzelfde moment van het traject te zijn.

Wij spraken open over het feit dat wij blij waren op afstand te wonen omdat wij iets anders konden doen, op onze manier, voor mijn schoonouders. Dat was het bieden van een logeergelegenheid. Wij wonen buitenaf en ze waanden zich bij ons op vakantie, het gaf ze rust en ruimte. Want er was veel gedoe en geregel. Zoveel afspraken en bezoekjes. Bij ons hoefden ze niets en konden ze ademen. Dat was wat wij konden doen en geven. En zo konden wij de boel in balans houden.

Het is ingewikkeld. Iedereen beleefd deze achtbaan op zijn eigen manier. Ook de kleinkinderen. We zijn eerder van vakantie naar huis gegaan omdat we hoorden dat het niet goed ging. We voelden en wisten dat het nu echt de laatste fase was. Het is ingewikkeld om dan aan ieders verwachting en wens te kunnen voldoen, zeker als dit strijdig is met je eigen gevoel. Ook het bespreken van zijn wensen voor zijn uitvaart en alles wat er moet gaan gebeuren gaf veel emotie. Want ineens bleken er toch onverwachte verschillen te zijn qua wens. Iets wat verdriet en pijn opriep. Bij mijn partner veroorzaakte dat soort situaties ook boosheid en verdriet. Hij was gefixeerd op wat zijn vader wilde, dat het moest draaien om zijn vaders wensen. Iedereen neemt zijn eigen bagage mee tijdens zo’n gesprek en ook je karakter en waar je voor staat, wat je belangrijk vindt. 

Wij konden samen goed praten hierover. Eerlijk en open. Want alleen door heel eerlijk en open te bespreken wat er in je leeft zorgt ervoor dat je samen de verbinding houdt. Je hoeft je alles te snappen en ook niet hetzelfde te vinden. Maar je weet van elkaar hoe de ander het beleefd. Wij hebben 2 dagen voor zijn dood een prachtige laatste dag gehad. Mijn schoonvader was erg helder en uit ervaring met mijn eigen opa’s en oma’s die al overleden zijn, wist ik dat het dan een kwestie van dagen zou zijn. Wij hebben echt nog iets kunnen doen en betekenen voor mijn schoonvader en schoonmoeder.

Mijn schoonvader en ik hadden een bepaalde klik en verstandhouding die ondanks de korte tijd, toch heel lang voelde. We spraken meestal met z’n tweeën, als mijn partner samen met zijn moeder even een boodschap ging doen. Dan vroeg ik hem de vragen die niemand anders kon of wilde stellen maar waarvan ik voelde dat hij er wel behoefte aan had, hoe moeilijk en emotioneel hij het ook vond. Zo had ik samen met hem een bondje gesloten. Ik had een boekje gevonden, Vingerafdruk van verdriet, waarin ik zijn vingerafdruk had gedrukt, op die laatste dag dat wij elkaar zagen en spraken. Dit boekje hebben wij aan mijn schoonmoeder gegeven op de dag voor de crematie. Het gaf troost en nog een tastbaars.

Wat ik vooral gezien heb is dat rouw iets heel persoonlijks is. Dat het niet vaststaat wanneer jouw rouw start. Het vertrekpunt van de rouw maakt dat je al die fases doorgaat maar zorgt er dus ook voor dat je niet gelijk loopt met de ander. Daarnaast is het ook nog een de vraag hoe je kijkt naar de dood. Wat is de dood voor jou en wat is je vertelt en geleerd. Ook dat bepaalt naar ons idee hoe je omgaat met het proces, de emoties en de rouw.

Er zijn boeken zat over verlies en rouw en hoe te doen. Zoals wij het zien zijn het allemaal mogelijkheden waar je iets uit kan halen, dat wat voor jou werkt, maar uiteindelijk schrijf je je eigen rouwverwerkingsboek. Want dat kan je ook alleen maar zelf doen, op je eigen manier, ongeacht wat je omgeving ervan vindt. Maar openheid en eerlijkheid verzacht meer dan verstoppen en verzwijgen.

Mijn partner voelde opluchting toen zijn vader overleed, niet omdat hij blij was dat hij er niet meer was, integendeel. Maar hij was blij voor zijn vader dat de pijn en strijd voorbij was. Want pijn had mijn schoonvader, enorm. Daar waar hij zijn vader kon loslaten uit liefde, is het voor zijn moeder veel ingewikkelder geweest. Toch vindt zij ook haar weg, op haar manier. Met vallen en opstaan. Mijn partner had zijn rouwverwerking gedaan tijdens de ziekte van zijn vader. Op zijn manier. Ik was er en ben er voor hem en door te blijven praten is het oké voor wat het is.