Psychologische uitdagingen (problemen)

Wanneer een je te maken krijgt met een psychische, mentale of fysieke ziekte, verandert het leven van naasten vaak ingrijpend. Partners, kinderen, familieleden en vrienden worden geconfronteerd met intense emoties zoals angst, verdriet en machteloosheid. Deze gevoelens kunnen psychologisch zwaar drukken op het dagelijks functioneren en het welzijn van naasten.

Een veelvoorkomende psychologische reactie is anticiperende rouw: het verdriet dat men ervaart nog vóór dat er een daadwerkelijke verlies plaatsvindt. Deze vorm van rouw kan samengaan met gevoelens van schuld, verwarring en eenzaamheid (Al-Gamal et al., 2016). Naasten proberen vaak sterk te blijven voor de zieke, maar lopen het risico hun eigen emoties te onderdrukken, wat de mentale druk verhoogt.

Daarnaast ervaren veel zorg gevers emotionele uitputting en verhoogde stressniveaus. Uit onderzoek blijkt dat het langdurig zorgen voor een zieke geliefde kan leiden tot depressieve klachten en gevoelens van overbelasting (Given et al., 2004). De continue zorgtaak, gecombineerd met de angst wat komen gaat of om de ander te kunnen verliezen, kan leiden tot een verstoorde balans tussen zorg en zelfzorg. Naasten stellen hun eigen behoeften vaak uit, wat het risico op burn-out vergroot.

Ook binnen de communicatie ontstaan vaak spanningen. Emoties lopen hoog op en er ontstaat gemakkelijk miscommunicatie of terughoudendheid. Volgens Schulz en Sherwood (2008) kan de kwaliteit van de communicatie tussen zieke en naaste direct van invloed zijn op het welzijn van beide partijen. Wanneer gesprekken moeilijk verlopen of emoties niet worden uitgesproken, kan dit leiden tot wederzijds onbegrip en relationele afstand.

Het erkennen van deze gevoelens en het zoeken van verbinding is essentieel. Momenten van openheid, ontspanning en gezamenlijkheid kunnen een beschermende factor zijn tegen overbelasting en vervreemding. Door ruimte te maken voor eigen emoties én die van de ander, ontstaat er meer begrip en verbondenheid – zelfs in de zwaarste omstandigheden.

Naast Jou 💙

Bronnen: Al-Gamal, E., Aldeham, A. M., & AlYousef, R. (2016). The psychological distress of family caregivers of patients with cancer: A cross-sectional study. Psycho‐Oncology, 25(8), 928–935. Given, B. A., Given, C. W., & Sherwood, P. (2004). The challenge of quality cancer care for family caregivers. Seminars in Oncology Nursing, 20(1), 12–17 Schulz, R., & Sherwood, P. R. (2008). Physical and mental health effects of family caregiving. American Journal of Nursing, 108(9 Suppl), 23–27.